9 okt. 2025
Oorwormen roepen bij veel mensen een negatief beeld op. Ze worden gezien als onaangename insecten die zich schuilhouden op donkere, vochtige plekken. De naam ‘oorworm’ en de schaartjes aan hun achterlijf dragen bij aan dit imago.
Waarom de naam ‘oorworm’?
De associatie met het oor stamt voornamelijk uit de Middeleeuwen. Destijds leefden oorwormen in vochtige en donkere omgevingen, zoals huizen en bedden. Mensen kwamen ze daar vaak tegen en ontwikkelden de angst dat de insecten zich in hun oren zouden nestelen. Dit leidde tot het verhaal dat oorwormen in de oren zouden knijpen.
De functie van de schaartjes
De schaartjes aan het achterlijf van de oorworm hebben echter geen betrekking op het steken in oren. Ze dienen voornamelijk om de vliezen uit te vouwen, ter verdediging en bij de paring. De oorworm voedt zich met planten en kleine insecten, zoals bladluizen, en is niet gevaarlijk voor mensen.
Medisch gebruik in het verleden
Een andere reden voor de naam kan het historische gebruik van oorwormen zijn. In de Middeleeuwen werden ze gedroogd, vermalen tot poeder en gebruikt als middel tegen oorpijn. Dit verklaart mede de link met de oren, hoewel de oorworm zelf hier niet actief aan deelnam.
Oorwormen als nuttige insecten
Oorwormen verdienen een positievere waardering. Ze zijn nuttig in de tuin omdat ze bladluizen en andere kleine insecten eten. Het wordt aangeraden om ze met rust te laten en eventueel een schuilplaats te bieden, bijvoorbeeld een omgekeerde bloempot gevuld met stro. Hiermee kunnen ze niet alleen geholpen worden, maar dragen ze ook bij aan het ecosysteem in de tuin.
